Gedachten

Nederland schaatst

Ondanks de harde wind zijn er plekken in de grachten en sloten van Vathorst waar geschaatst wordt.

2018 Schaatsen in Vathorst

Vorig jaar maakte ik op 23 januari dit plaatje nog in Enschede (bij de Stokhorstvijver).

0

Voorleestijd gaat achteruit in Groot-Britannië, hoe zit dat in Nederland?

Only half of pre-school children being read to daily‘ kopt The Guardian deze week. De woordkeuze doet vermoeden dat het heel weinig is. Als ik het artikel lees kom ik er achter waarom het nieuws is. Binnen vijf jaar tijd is het percentage ouders dat hun jonge kinderen dagelijks voorleest gezakt van 69% naar 51%. Dat klinkt inderdaad als een grote achteruitgang. Vooral als je weet dat voorlezen bij jonge kinderen heel erg veel voordeel oplevert voor hun taalvaardigheid op lange termijn. Dat ouders uitgeblust zijn aan het eind van een werkdag wordt als belangrijke reden aangegeven voor het niet meer voorlezen.

In ons huishouden wordt op dit moment elke dag voorgelezen. Ik heb een kind van bijna twee en zij is nu al een boekfanaat. Mijn dochter vraagt me de hele dag door om voor te lezen. Vijf verschillende boeken meerdere keer voorlezen haal ik met gemak. Zowel ik als mijn partner lezen ook veel. Ik kan me dan ook weinig voorstellen bij een huishouden zonder boeken. Het artikel in The Guardian wekte mijn nieuwsgierigheid. Hoeveel lezen Nederlandse ouders voor?

Ik heb even wat moeten graven, maar op leesmonitor.nu staan bruikbare cijfers. 40% Van de Nederlandse ouders leest (bijna) elke dag voor. Dat is minder dan de Britten melden, maar de Nederlandse cijfers gaan over kinderen tussen nul en twaalf, waar de getallen in The Guardian verwijzen naar de groep kinderen die nog niet naar school gaat. Als kinderen zelf kunnen lezen, wordt er door ouders minder voorgelezen. Het kan dus goed zijn dat het percentage hoger ligt bij ouders van de jongste kinderen. Het positieve nieuws: er zit een licht stijgende lijn in het aantal ouders dat dagelijks voorleest (van 37% in 2014 naar 40% in 2016). Misschien wel het resultaat van Boekstart. Het slechte nieuws: bijna de helft van kinderen in Nederland wordt nauwelijks voorgelezen. Ik vind dat schokkend veel.

Ik blijf gewoon lekker voorlezen. Elke dag weer. Ook al moet hetzelfde verhaaltje voor de vijfde keer, het blijft gezellig, met zo’n dreumes op schoot.

0

Stross over waarom hij weinig SF meer leest

Charles Stross legt uit waarom hij, ondanks dat hij zelf een schrijver van het genre is, weinig Science Fiction meer leest. Het komt er eigenlijk op neer dat hij overtuigd is dat een plausibele wereld bouwen waarin de karakters acteren noodzakelijk is.

Worldbuilding is like underwear: it needs to be there, but it shouldn’t be on display, unless you’re performing burlesque. Worldbuilding is the scaffolding that supports the costume to which our attention is directed. Without worldbuilding, the galactic emperor has no underpants to wear with his new suit, and runs the risk of leaving skidmarks on his story.

En dat is precies waar huidige schrijvers volgens hem steken laten vallen.

Simply put, plausible world-building in the twenty-first century is incredibly hard work. (One synonym for “plausible” in this sense is “internally consistent”.) A lot of authors seem to have responded to this by jetisoning consistency and abandoning any pretense at plausibility: it’s just too hard, and they want to focus on the characters or the exciting plot elements and get to the explosions without bothering to nerdishly wonder if the explosives are survivable by their protagonists at this particular range. To a generation raised on movie and TV special effects, plausible internal consistency is generally less of a priority than spectacle.

Lees vooral het hele artikel van Stross.

Voedsel voor de gedachten. Zeker in het licht van een verhaal met een sci-fi insteek waar ik nog mee bezig.

0

Waarom zijn de hoofdfiguren in kinderboeken zo vaak dieren?

Mijn dochter van ruim anderhalf is dol op boekjes (voor)lezen. Nu ze ook eindelijk het geduld heeft om te luisteren naar het verhaal, en niet alleen maar bladert om de plaatjes te zien, sluipen er meer en meer boeken in huis. Ik heb er nooit eerder bij stilgestaan, maar het is inmiddels overduidelijk dat in de meeste kinderboeken die we in huis hebben dieren de hoofdrolspelers zijn. Ik vroeg me af waarom dat eigenlijk is. Legt dat bijvoorbeeld niet een basis voor kinderen om de rest van hun leven menselijke eigenschappen op andere dieren te projecteren? En is dat goed of slecht? Recent deed er nog een onderzoek de ronde dat kinderen meer zouden leren van boeken met kinderen als hoofdfiguur. Een definitieve conclusie naar aanleiding van dat onderzoek is echter niet te trekken.

In een korte zoektocht online vond ik op meerdere plekken een argument dat logisch klinkt. Een dier is neutraler van afkomst dan een getekend kind. Je hoeft niet te kiezen voor een huidskleur, lengte of dikte. Wat dan vervolgens wel weer blijkt is dat, hoe neutraal een dier ook lijkt, de meeste van deze dieren van het mannelijke geslacht blijken.

In ieder geval is het gebruik van dieren in literatuur voor kinderen al een oude traditie, lees ik bij The British Library. Ik ben er zelf ook me groot geworden. En behalve dan dat ik mijn katten wel eens betrap op een glimlach is het met mij allemaal best goed gekomen. Mijn dochter zal het ook wel overleven, maar ik ga zeker wel in het voorlezen ‘hij’ door ‘zij’ vervangen waar het kan en boeken in huis halen met vrouwelijke rolmodellen. Het eerste exemplaar ligt al op haar te wachten.

1

Dubbel gevoel

Uitgeverij Penguin opent in London een pop-up winkel genaamd ‘Like a Woman’.

The pop-up store Like a Woman will be open from 5-9 March on Rivington Street in Shoreditch, to mark International Women’s Day and the centenary of the Representation of the People Act, which extended the women’s right to vote.

Een winkel met alleen maar boeken geschreven door vrouwen. Ik krijg er een dubbel gevoel van. Gaaf natuurlijk dat ze vrouwelijke schrijvers meer in de schijnwerpers zetten. Tegelijkertijd is het een teken dat vrouwelijke schrijvers te weinig aandacht krijgen.

Bron: Like a Woman bookshop to sell female authors only – The Guardian

0

Onwetenden overtuigen: zo makkelijk is het dus

Er zijn politici die zelf graag meer gelijk dan anderen willen zijn en beweren dat sommige kleuren mensen dommer geboren worden dan andere. Er zijn ook mensen die naar deze politici luisteren en ze geloven. Hoe ze dat lukt? Simpelweg door te refereren aan wetenschappelijk onderzoek dat er naar gedaan is. De Correspondenten Tokmetzis en Oudman leggen nog maar eens uit dat het onderzoek niet bewijst dat er rassen zijn te onderscheiden bij mensen.

Lees deze quote in het artikel ‘Nederland gaat kapot aan politieke correctheid‘ uit de NRC van afgelopen weekend (10-2-2018)

[…]”Je mag niet discrimineren. Maar Baudet refereert toch aan een onderzoek? Natuurlijk kan hij het dan zeggen.” […]

Het onderzoek zegt dat het zo is, dus mag je er aan refereren alsof het waarheid bevat. Ik schrik ervan. Tegelijkertijd verwijt ik deze man (het artikel beschrijft de persoon van de quote als een bijna gepensioneerde ingenieur die altijd PvdA stemt, woonachtig te Noordwijk) niets.

Voor iemand met weinig kennis van wetenschappelijke methodes in het sociale domein en die het discours rondom omstreden publicaties niet volgt, is het moeilijk onderscheid maken tussen de ene politicus die het ene beweert en een andere politicus die het tegenovergestelde beweert. Van beide weet je namelijk dat ze politiek gekleurd zijn. Wie spreekt dan de waarheid?

Zo makkelijk is het dus voor een politicus om abjecte ideeën tussen de oren van het volk rond te laten zingen. Als je dan ook nog onderzoek leest waarin de conclusie is dat mensen niet van politieke overtuiging veranderen als je er feiten tegenaan gooit die hen moeten overtuigen van het eigen ongelijk, snap je misschien wel dat het goede werk van journalisten als Tokmetzis & Oudeman en al die andere redacteuren die de afgelopen week over dit onderwerp hebben geschreven, alleen maar blijft hangen bij hen die al vóór het lezen van die stukken de kant van de journalist hadden gekozen.

0